Gitara to instrument wykonany w większej części z drewna. Drewno w gitarze odpowiada za wiele ważnych czynników nie tylko w samej budowie oraz materiału który dość łatwo się obrabia ale drewno to również wpływ na samo brzmienie oraz wszystkie walory akustyczne.
W tym wpisie zajmiemy tematem drewna z jakiego powstają gitary oraz jakie drewno jest odpowiednie i jaki ma to wpływ na brzmienie tego instrumentu. Na wstępie trochę niezbędnych informacji:
Dlaczego drewno jest ważne w budowie gitar:
Rodzaj drewna jaki został zastosowany do budowy gitary oraz odpowiednia jego jakość ma duży wpływ na finalne brzmienie tego instrumentu. Rodzaj drewna decyduje o brzmieniu ale także długości wybrzmiewania (sustain) oraz o sposobie w jakim będzie się dźwięk z gitary wydobywał.
Jak drewno wpływa na brzmienie gitary:
Na samo brzmienie gitary wpływają następujące właściwości drewna: jego twardość, gęstość oraz masa. Im twardsze drewno tym brzmienie chłodniejsze i bardziej twarde a im bardziej miękkie drewno tym brzmienie cieplejsze, bardziej okrągłe i miękkie.
Znów gęstość drewna odpowiada za wybrzmiewanie im większa gęstość tym dłuższy dźwięk uzyskamy czyli tzw. sustain a im mniejsza gęstość tym krótsze będzie wybrzmiewanie.
Masa drewna to atak im mniejsza masa tym szybszy atak dźwięku a im większa masa tym czas ataku będzie się wydłużał.
Z jakiego drewna powstają gitary:
Gitara akustyczna i klasyczna:
Gitara akustyczna bądź klasyczna to pudło rezonansowe za które brzmienie odpowiada jego wielkość jak i materiały z których jest wykonane czyli właśnie drewno a im większe pudło rezonansowe tym gitara zagra głośniej. Pudła rezonansowe w gitarach akustycznych wykonane są w połączeniu z drewna Świerku, Cedru, Mahoniu a czasem Klonu.
Świerk - to drewno do szerokich zastosowań najczęściej jednak wykonuje się z niego płyty wierzchnie gitar akustycznych i klasycznych, drewno to zachowuje dobrą czytelność oraz selektywność brzmienia.
Cedr - to drewno jest równie dobre do zastosowań w płytach wierzchnich głównie (górnych) jednak o trochę mniej selektywnym brzmieniu za to drewno to charakteryzuje się szybkim atakiem.
Mahoń - to drewno charakteryzuje się ciepłym, pełnym i przyjemnym dla ucha brzmieniem, ten rodzaj drewna jest bardzo popularny do produkcji wszystkich gitar a głównie gitar elektrycznych. Po za zaletami brzmieniowymi mahoń jest drewnem twardym i wytrzymałym.
Klon - to drewno często jest stosowane do produkcji gryfów we wszystkich gitarach a jego brzmienie jest z przewagą wyższych częstotliwości. Z drewna klonu czasem produkuje się płyty wierzchnie w niektórych gitarach akustycznych.
Przygotowanie drewna:
Drewno do budowy wszystkich gitar sezonuje się w odpowiednich warunkach, potocznie mówiąc, suszy się je naturalnie a im dłużej to trwa tym lepiej, ponieważ uzyskane w ten sposób drewno jest wysokiej jakości co przekłada się na bardzo dobre walory akustyczne.
Dobrze i długo sezonowane drewno jest również mniej podatne na pękanie i odkształcenia co przy produkcji instrumentów ma bardzo duże znaczenie.
Drewno w markowych customowych gitarach jest sezonowane i leżakowane w naturalnych warunkach nawet przez kilkadziesiąt lat co sprawia że drewno takie jest bardzo wysokiej jakości, dlatego gitary customowe są bardzo drogie.
Gitara elektryczna:
Gitara elektryczna to korpus wraz z gryfem oraz z wbudowanymi przetwornikami, które przenoszą dźwięk pochodzący z drgań strun do wzmacniacza. Korpus gitary elektrycznej najczęściej wykonuje się z drewna Mahoniu, Lipy, Olchy, Klonu oraz Jesionu.
Mahoń - to drewno o dużej gęstości co przekłada się na jego większą wagę, posiada bardzo długie wybrzmiewanie, charakteryzuje się ciepłym i pełnym okrągłym brzmieniem. Drewno mahoniu jest bardzo często stosowanym rodzajem drewna przy produkcji gitar elektrycznych a nawet akustycznych i klasycznych, jest to rodzaj drewna o bardzo dobrych właściwościach akustycznych.
Lipa - to kolejny bardzo często stosowany rodzaj drewna do budowy głównie korpusów gitar, lipa to brzmienie ciepłe i miękkie z przewagą środkowych pasm. Drewno lipy jest miękkie i lżejsze od drewna Mahoniu.
Lipa jest stosowana w gitarach tańszych i tych ze średnich półek cenowych ale ma również zastosowanie w tych droższych customowych instrumentach. Drewno lipy często spotyka się w różnych modelach Ibaneza które powstają z odmiany lipy amerykańskiej zwanej basswood.
Olcha - to zrównoważone brzmienie z przewagą średnich i wysokich częstotliwości, drewno to jest bardzo uniwersalne, podczas gry bez podłączenia brzmi twardo i trochę płasko ale po podłączeniu gitary do wzmacniacza potrafi zagrać pełnym i okrągłym brzmieniem z umiarkowanym atakiem. Z drewna olchy powstają gitary typu Fender Stratocaster.
Jesion - to drewno nieco zbliżone brzmieniowo do drewna olchy, jednak jest lżejsze oraz znacznie bardziej "szlachetniejsze" co czyni je bardzo dźwięcznym i krzykliwym. Występuje około 25 odmian jesionu a jednym z nich jest jesion bagienny - korpus z jesionu bagiennego.
Drewno jesionu bagiennego niegdyś stosował w swoich gitarach Mayones oraz później Flame by Mayones to marki produkujące gitary do gry cięższych gatunków muzycznych.
Klon - drewno klonu to twarde i ciężkie brzmienie, drewno klonu to przewaga wysokich pasm, produkuje się z niego przeważnie gryfy a w niektórych gitarach podstrunnice lub płyty wierzchnie w gitarach akustycznych.
Z klonu często wykonuje się top korpusów dla gitar elektrycznych z racji niektórych wzorzystych jego odmian takich jak klon płomienisty czy klon falisty.
Podstrunnica:
Podstrunnica to nic innego jak cienki pasek przyklejony do gryfu w którym umieszczone są progi. oraz markery. Podstrunnicę często wykonuje się z drewna palisandru bądź rzadziej z hebanu, niektóre podstrunnice wykonuje się z klonu.
Palisander - to bardzo popularne drewno do produkcji podstrunnic, również często wykonuje się z niego drobne dodatki jak np. binding który otacza podstrunnicę bądź korpus gitary.
Heban - jest twardym drewnem stosowanym przy produkcji podstrunnic ale również przy drobniejszych detalach i dodatkach. Jest t to drewno bardzo drogie stąd spotykane raczej w markowych drogich instrumentach.
Klon - podstrunnice wykonuje się również drewna klonu, tego rodzaju podstrunnice często są lakierowane ze względu na to że drewno klonowe jest jasne, lakierowanie ma za zadanie zabezpieczyć klonową podstrunnicę przed zabrudzeniami.
Z drewna klonu czasem produkuje się całe gryfy w jednym kawałku np z klony falistego, podstrunnica w tego rodzaju gryfie nie jest klejona jako osobna a jest w całym kawałku wraz z gryfem.
W tego rodzaju gryfie pręt regulacyjny montuje się z tyłu gryfu frezując szczelinę przez całą długość gryfu i zaklejając ją podłużnym cienkim kawałkiem palisandru czasem hebanu a nawet drewnem orzecha amerykańskiego taka wklejka ma również za zadanie wzmocnić gryf.
Gryf gitary:
Najbardziej popularnym drewnem do produkcji gryfów jest drewno klonu ale również drewno mahoniu oraz jaworu. Gryf gitary może powstać z jednego kawałka drewna bądź z kilku kawałków czasem są to różne odmiany przełożone ze sobą cienkimi paseczkami palisandru bądź hebanu.
Gryf która skleja się z kilku kawałków drewna jest mocniejszy i bardziej wytrzymały oraz mniej podatny na ewentualne wypatrzenia. Taki gryf może składać się z z trzech lub nawet pięciu kawałków drewna.
Wysokiej klasy gitary produkowane są z drewna które leżakuje w odpowiedniej temperaturze i wilgotności powietrza nawet kilkadziesiąt lat. Stąd instrumenty wykonane z takiego drewna są bardzo drogie ale posiadają znakomite pełne, mocne brzmienie oraz bardzo dobre walory akustyczne.
Podsumowanie:
Drewno do budowy gitar to mnóstwo rodzai i odmian, każde z nich posiada swoją niepowtarzalną charakterystykę brzmieniową, wpływa na atak, dynamikę i długość wybrzmiewania. Różne drewno ma różne zastosowanie w różnych gitarach z różnym osprzętem dlatego warto w tym kierunku eksperymentować.
Tak więc drewno do budowy gitary, jest niezwykle ważną i istotną kwestią a odpowiednie jego przygotowanie oraz rodzaj, sprawuje że instrument często bardzo ładnie się prezentuje a przede wszystkim dobrze brzmi.
Pozdrawiam!
